مناجات
خدای من!
اگر از آن سو به تو روی می آورم که مرا از وجود جهنم نجات دهی از شعله های آن
مرا رهایی دهی، همان بهتر که در آن شعله ها مرا بسوزانی
و اگر از آن سو به تو روی می آورم که مرا به بهشت فراخوانی و در آن جای دهی ؛ درهای
بهشت را برویم بسته نگهدار ،
ولی اگر برای خاطر تو به سویت می آیم
خدایم!
مرا از خودت مران .
تو گرانبهاترین دارایی من در این دنیا هستی ، بگذار تا ابد در کنارت لانه کنم
‹‹ و این سرزمین از دشمن، از خشكسالی و از دروغ بپاید و بدین سرزمین دشمن، بدسالی و دروغ نیاید›› این بخشی از یک دعای باستانی در مورد یكی از قدیمی ترین مراكز تمدن ایران (فارس) است. استان زیبای فارس که یکی از بزرگ ترین قطب های فرهنگی ایران به شمار می آید از جمله مناطق بسیار دیدنی و مشهور ایران است که بخش مهمی از تاریخ تمدن کهن و بزرگ ایران را در برگرفته است.
وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
فارس در كتیبه های هخامنشی به صورت پارسه و در نوشته های یونانی به شكل پرسیس آمده و معرب آن فارس است. یونانیان نام ایالت پرسیس را به اشتباه بر تمام ایران اطلاق می كردند. درجنوب ایران تا كرانه های خلیج فارس، سرزمینی گسترده است كه از روزگاران باستان، پارس (فارس) نام داشته و از آغاز دوره اسلامی مركز آن شیراز بوده است. این سرزمین، از چند هزار سال پیش زیست گاه پر رونق اقوام بومی ایران، و به ویژه، عیلامیان بوده و از این قوم، آثار بسیاری در گوشه و كنار فارس، هم چون كورنگون ممسنی، نقش رستم، تخت جمشید، ( مرودشت) به جای مانده است.
سه هزار سال پیش از این، قومی كه خود را آریایی می خواندند، ازجنوب روسیه امروزی به فلات ایران سرازیر شدند و پس از زد و خوردهای فراوان با بومیان آن سامان، به پیروزی رسیدند و برای خود سكونت گاه هایی بر پا داشتند. بیش تر این آریاییان، چوپان و گله دار و كوچ نشین بوده زندگی قبیله ای داشتند. دین آنان، گونه ای بینش توحیدی بود. آنان به خدای یگانه و بزرگی به نام اهورامزدا ایمان داشتند و نیروهای طبیعی، مانند : آب، آتش، باد، خاک و خورشید را دارای فره ایزدی پنداشته سرچشمه بدی ها و تاریكی ها را در وجود اهریمن می جستند.
این آریاییان، قبیله های بزرگی داشتند كه معروف تر از همه پارسیان، مادها، سكاها، بلخیان، سغدیان، خوارزمیان، هراتیان و پارتیان بودند. ‹‹ همه ی این قبیله ها به یک زبان بزرگ، اما، با لهجه های متفاوت سخن می گفتند و سرزمین خود را به نام ‹‹ آریا وئیج›› (ایران ویج) می خواندند. پارسیان، یكی از اقوام ایرانی بودند كه در سه هزار سال پیش به فارس آمدند و در چند مكان، از جمله در انشان (مالیان در ۴۶ كیلومتری شمال شیراز) و پاسارگاد ساكن شدند. پایتخت آنان، نخست، پاسارگاد بود كه بعدا، به همدان انتقال یافت. در اواخر سده هشتم قبل از میلاد، مادها در ایران غربی نیرو گرفتند و گرد هم جمع شده، با آشوریان تاراج گر به زد و خورد پرداختند و صد سال بعد آنان را از پای درآورده حكومتی بزرگ بر پا داشتند كه ۱۲۰ سال پایدار ماند، و سرانجام، فرمان روایی آنان توسط كوروش بزرگ فرو پاشید.
كوروش بزرگ فرزند كمبوجیه (پادشاه پارسیان) و شاه دختی مادی بود و با كارهای درخشانش بزرگ ترین امپراتوری جهان آن روزگار را پدید آورد. ویژه گی های نخستین فرمان روای فارس چنان است كه مورخان او را پادشاهی دانا، مدیر و مدبر و مفسران بزرگ قرآن چون علامه طباطبایی او را ذوالقرنین (که قرآن از او به نیکی یاد می کند) می دانند.
كوروش پس از نزدیک به ۳۰ سال فرمان روایی در جنگ با كوچ نشینان ماساگتی ـ ازاقوام سكایی آسیای میانه ـ كشته شد و پسرش كمبوجیه جای او را گرفت و به مصر لشكر كشید و آن سامان را به فرمان خود آورد ولی با شورش مغان رو به رو شد و پیش از گرفتن کین خویش در مصر در گذشت.
آن گاه داریوش بر تخت امپراتوری هخامنشی نشست و ۳۶ سال بر ایران فرمان راند. هخامنشیان نزدیک به ۲۱۸ سال بر این سرزمین حكومت كردند تا این كه اسكندر بر ایران تاخت و شاهنشاهی هخامنشی را برانداخت اما دولتش هفت سال بیش نپایید و آرزوهایش بر باد رفت و او هرگز نتوانست حکومت این سرزمین متمدن و بزرگ را بیش از این در اختیار داشته باشد.
اگرچه حاكمان پارس به سلطه سلاطین اشكانی در روزگار قدرت آنان گردن نهادند، اما، پارس هرگز جزو امپراتوری اشكانی نشد. شاهان پارس قدرت خود را بر سواحل كارمانیا و سواحل عربستان بسط دادند.
| |||||||||||
|
|
| ||||||||||
اطلاعاتی درباره مرکز استان فارس
مختصری درباره شیخ سعدی شیرازی
مختصری درباره خواجه حافظ شیرازی
